Nederland is een van de meest verlichtte landen ter wereld.

 

Geschiedenis van de Openbare Verlichting
Als eerste stad begon Den Haag op 14 december 1570 met het aanbrengen van 33 straatlantaarns in de binnenstad. Dit aantal bleef decennialang gelijk. Amsterdam volgde bijna 100 jaar later in 1669 met het aanbrengen van straatverlichting, onder leiding van Jan van der Heyden. Deze had in 1663 een olielamp ontwikkeld waarvan het (gesloten) reservoir niet overliep door de warm wordende olie. Na een jaar waren daar al 1800 lantaarns geplaatst of opgehangen. Straatlantaarns waren in deze tijd gemaakt van eikenhout. In de achttiende eeuw werden straatlantaarns gemaakt van gietijzer.
Aan het eind van de 18e eeuw werkten Jan Pieter Minckeleers, Philippe Lebon en William Murdoch onafhankelijk van elkaar aan een lamp die op gas kon branden in plaats van petroleum, wat tot dan toe naast kaarsen de belangrijkste vorm van verlichting was. Maar al deze lampen moesten elke avond één voor één door een lantaarnopsteker worden aangestoken. De Londense straat Pall Mall was de eerste straat met vaste gaslampen.
Met de komst van elektriciteit konden meerdere straatlantaarns tegelijk worden bediend; een revolutionaire ontwikkeling. Later gingen veel steden over op tijdschakelaars: per wijk gingen de lichten automatisch aan of uit. In 1881 was Godalming in Engeland de eerste Europese stad met elektrische straatverlichting. Op het continent volgden in 1882 Neurenberg en in 1884 Timişoara in Oostenrijk-Hongarije (thans Roemenië). De eerste Nederlandse plaats met elektrische straatverlichting was in 1886 Nijmegen en in België was dat in 1887 Borgerhout, Ninove was de eerste Vlaamse stad die in 1890 integraal voor elektrische verlichting opteerde. Amsterdam liet in 1916 elektrische straatverlichting aanleggen door de in de stad woonachtige Belgische vluchtelingen als werkverschaffingsproject. Begin twintigste eeuw verving de gloeilamp de gaslamp en de minder efficiënte elektrische lampen. Na de Tweede Wereldoorlog werden straatlantaarns gemaakt van staal en aluminium.

Aantal lantaarnpalen in Nederland
Inmiddels staan er grofweg tussen de 3 en 4 miljoen lantaarnpalen in Nederland. Volgens cijfers van Rijkswaterstaat is het totale verbruik van de openbare verlichting in Nederland van 2017: +/- 64.694.447 kWh
Ter referentie:
De klassieke Friso Kramer armaturen (voorloper van de Friso Kramer modellen van Lightwell) hebben vaak een PLL lichtbuis, deze heeft een verbruik van ongeveer 26 Watt en gaat 10 jaar mee. Het verbruik per jaar is dan ongeveer 109,2 kWh voor 1 armatuur, dat kost de overheid aan energie €6,55 per jaar. Het gemiddelde van een Friso Smart LED model heeft een verbruik van ongeveer 16 Watt en gaat 25 jaar mee. Dat staat gelijk aan +/- 67,2 kWh per jaar en kost de overheid aan energie ongeveer €4,03 per jaar. 1kWh kost de overheid ongeveer 6 à 7 cent, dat betekent een besparing van €2,52 per armatuur per jaar en daarnaast gaat deze manier van verlichten 2,5 keer zolang mee!

Waar komt onze energie vandaan?
Veruit de meeste energie die we gebruiken in Nederland (circa 93 procent) komt van fossiele brandstoffen: aardolie, aardgas en kolen. Deze fossiele brandstoffen zijn verantwoordelijk voor de uitstoot van broeikasgassen, en bovendien veroorzaken ze de nodige vervuiling. Veruit de meeste elektriciteitscentrales genereren elektriciteit met steenkool, maar deze brandstof geeft 2 keer zoveel CO2 dan bijvoorbeeld gas. 

Weetjes:

  • Steenkool is een goedkope brandstof.
  • Het is voorlopig nog voldoende voorradig, verspreid over de hele wereld. Naar schatting raken de voorraden pas over enkele honderden jaren uitgeput.
  • Bij het gebruik van steenkool komen veel CO2 en vervuilende stoffen vrij, hierdoor draagt het sterk bij aan de klimaatverandering en aan verzuring. De uitstoot is ongeveer tweemaal zo hoog als bij het gebruik van aardgas voor de elektriciteitsvoorziening.

Lightwell & het klimaatakkoord
De armaturen van Lightwell zijn smart, energiezuinig en klaar voor de toekomst, wilt u als Gemeente bijdragen aan het klimaatakkoord? of simpelweg meer weten over energiebesparing in de openbare ruimte? Onze armaturen zijn Smart, energie zuinig en klaar voor de toekomst! Neem dan vrijblijvend contact op met Lightwell.

Friso Kramer LED

Van lijn- of koolzaad geslagen Koomt oli voort, tot elks behaagen dat voedzel aan de lamp verstrekt Die, in het duister, ‘t licht ontdekt.
Jan Luyken (1649-1712)

Winter 1669 kreeg Amsterdam de wereldprimeur: één type straatlantaarn.
Deze replica van de originele Jan van der Heydenlantaarn, met olielamp.

Friso Kramer I, een Modernistisch conisch ontwerp uit eind 20ste eeuw volgens de tradities van de Bauhaus stijl.

Friso Kramer LED, een door Lightwell herintroduceert ontwerp van het iconische Friso Kramer model met ingebouwde duurzame ‘Smart Lighting System’.